ข้อมูลจากสำนักงานคณะกรรมการการเลือกตั้ง (กกต.) ระบุว่า ผู้มีสิทธิเลือกตั้งที่ไม่สามารถไปใช้สิทธิเลือกตั้ง สส. และออกเสียงประชามติในวันอาทิตย์ที่ 8 กุมภาพันธ์ 2569 ได้เนื่องจากมีเหตุจำเป็น ต้องแจ้งเหตุเพื่อป้องกันการถูกจำกัดสิทธิทางการเมืองนาน 2 ปี โดยสามารถดำเนินการผ่านระบบออนไลน์ได้ง่าย ๆ ใน 2 ช่วงเวลา ดังนี้
- ช่วงที่ 1 (ก่อนวันเลือกตั้ง): วันที่ 1 – 7 กุมภาพันธ์ 2569
- ช่วงที่ 2 (หลังวันเลือกตั้ง): วันที่ 9 – 15 กุมภาพันธ์ 2569
- ช่องทางหลัก: แอปพลิเคชัน Smart Vote, แอปพลิเคชันทางรัฐ และเว็บไซต์สำนักบริหารการทะเบียน
ขั้นตอนการแจ้งเหตุไม่ไปใช้สิทธิเลือกตั้ง 2569 ผ่านช่องทางออนไลน์
การแจ้งเหตุในครั้งนี้มีความพิเศษกว่าครั้งก่อน เนื่องจากมีการ ลงประชามติ พร้อมกับการเลือกตั้ง สส. ในวันเดียวกัน ผู้ที่ติดภารกิจต้องทำรายการแจ้งเหตุแยกกันทั้ง 2 ส่วนผ่านระบบอิเล็กทรอนิกส์เพื่อให้ข้อมูลครบถ้วน การทำรายการผ่านช่องทางออนไลน์ช่วยให้คุณไม่ต้องเดินทางไปที่ว่าการอำเภอ และสามารถทำได้ตลอด 24 ชั่วโมงผ่านสมาร์ทโฟนเพียงเครื่องเดียว
สำหรับการใช้งานแอปพลิเคชัน Smart Vote หรือ ทางรัฐ ให้เลือกเมนู “การแจ้งเหตุไม่อาจไปใช้สิทธิเลือกตั้ง” จากนั้นกรอกหมายเลขบัตรประชาชน 13 หลัก และเลขรหัสหลังบัตร (Laser Code) ให้ถูกต้อง ระบบจะให้คุณระบุเหตุผลความจำเป็น เช่น มีชื่ออยู่ไกลจากภูมิลำเนา ป่วยจนไม่สามารถเดินทางได้ หรือมีภารกิจด่วนที่หลีกเลี่ยงไม่ได้ เมื่อกรอกข้อมูลครบถ้วนแล้วให้กดยืนยัน และตรวจสอบสถานะการแจ้งเหตุในระบบอีกครั้งเพื่อความชัวร์
สิ่งที่สำคัญที่สุดคือการ “บันทึกภาพหน้าจอ” หรือเก็บหลักฐานการแจ้งเหตุไว้หลังจากทำรายการสำเร็จ เพราะหากเกิดข้อผิดพลาดในระบบฐานข้อมูลในอนาคต คุณสามารถใช้หลักฐานนี้ยืนยันเพื่อรักษาสิทธิในการลงสมัครรับเลือกตั้ง หรือสิทธิในการดำรงตำแหน่งทางการเมืองต่าง ๆ ซึ่งจะถูกจำกัดทันทีหากคุณไม่ไปใช้สิทธิและไม่ได้แจ้งเหตุตามกรอบเวลาที่กฎหมายกำหนด
Q&A คำถามที่พบบ่อย
แจ้งเหตุผ่านออนไลน์แล้ว ต้องส่งเอกสารไปที่ที่ว่าการอำเภอซ้ำอีกไหม? ไม่ต้องส่งเอกสารซ้ำ หากระบบออนไลน์ขึ้นสถานะว่าบันทึกข้อมูลเรียบร้อยแล้ว ข้อมูลจะถูกส่งเข้าฐานข้อมูลของกรมการปกครองและ กกต. โดยอัตโนมัติ ให้บันทึกหน้าจอไว้เป็นหลักฐานก็เพียงพอ
ถ้าลืมแจ้งเหตุภายในวันที่ 15 กุมภาพันธ์ 2569 จะทำอย่างไรได้บ้าง? หากพ้นกำหนดวันที่ 15 กุมภาพันธ์ ระบบออนไลน์จะปิดทันที และไม่สามารถแจ้งเหตุย้อนหลังได้ ส่งผลให้คุณถูกจำกัดสิทธิทางการเมืองเป็นเวลา 2 ปี นับแต่วันเลือกตั้ง ดังนั้นจึงควรเร่งดำเนินการภายในช่วงเวลาที่กำหนดเท่านั้น
ลงทะเบียนเลือกตั้งล่วงหน้าไว้แล้ว แต่ติดธุระไปไม่ได้ ไปใช้สิทธิวันที่ 8 ก.พ. แทนได้ไหม? ไม่ได้ หากลงทะเบียนเลือกตั้งล่วงหน้าไปแล้ว ชื่อของคุณจะถูกย้ายไปอยู่ในบัญชีผู้ใช้สิทธิล่วงหน้า และจะไม่มีชื่อในบัญชีของวันที่ 8 กุมภาพันธ์ หากไปไม่ได้จริง ๆ ต้องทำการแจ้งเหตุไม่ไปใช้สิทธิเพื่อรักษาสิทธิทางการเมืองแทน